Gender wage gap: Waarom vrouwen nog steeds minder verdienen dan mannen

Het is 2019 en nog steeds is er in Nederland sprake van een gender wage gap. Uit het meest recente Nationaal Salarisonderzoek blijkt dat het verschil in salaris van een jonge man en jonge vrouw zelfs gegroeid is. Maar, hoe kan dit eigenlijk? Er worden verschillende oorzaken hiervoor genoemd, kloppen deze ook?


Er wordt geen rekening gehouden met logische factoren

Voor exact hetzelfde werk verdient een vrouw gemiddeld 7% minder dan een man in dezelfde functie. Een loonkloof dus. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) heeft een onderzoek gedaan waarbij rekening is gehouden met talloze factoren, zoals werkervaring, opleiding en sector, om ervoor te zorgen dat appels ook daadwerkelijk met appels worden vergeleken. Dat een mannelijke tandarts meer verdient dan een vrouwelijke tandartsassistente is natuurlijk logisch.


Laat je alle factoren buiten beschouwing, dus vergelijk je alle werkende vrouwen en mannen in Nederland, dan is het verschil nog veel groter: in het bedrijfsleven maar liefst een verschil van 19% en de overheid 8%. Toch is het de moeite om te kijken naar de loonkloof zonder deze 'correctie'. Vrouwen bouwen bijvoorbeeld gemiddeld minder werkervaring op dan mannen, omdat ze vaker na het krijgen van kinderen minder gaan werken. Hierdoor krijgen zij procentueel minder uitbetaald dan mannen.


Vrouwen werken vaker parttime

Nederland is hét parttime land van Europa. Voornamelijk Nederlandse vrouwen werken deeltijd, namelijk 73,8% tegenover 27,1% van de mannen. Hierdoor krijgen vrouwen vanzelfsprekend minder de kans om een carrière op te bouwen met een bijpassend loon. Dit wordt gezien als een belangrijke verklaring voor het salarisverschil tussen mannen en vrouwen. Wel goed nieuws: op Europees niveau is het aandeel vrouwen in Nederland met een baan het hoogst!


Mannen zijn beter in salarisonderhandelingen

Uit een onderzoek van Warwick onder ca. 4.600 Australische werknemers blijkt dat mannen en vrouwen even vaak om een hoger salaris vragen bij hun baas. Toch lukt het mannen beter dit ook daadwerkelijk te krijgen. Waarom lukt het de vrouwen dan niet? Bij mannen wordt deze vraag sneller verwacht dan bij een vrouw in een gesprek. Bij een man gaat het dan al snel over de hoogte van het bedrag, terwijl het bij een vrouw eerder gaat over de vraag of een hoger salaris wel terecht is. Dit heeft veelal te maken met gender-stereotypen. Vrouwen die zo'n verzoek doen worden snel als veeleisend gezien, terwijl het bij een man zogenaamd getuigt van assertiviteit, zo blijk uit onderzoek van de Harvard Universiteit.


Na het krijgen van kinderen blijven vrouwen vaker thuis

Vrouwen zijn tegenwoordig gemiddeld hoger opgeleid dan mannen, hierdoor verdienen ze vaak in het begin van hun carrière meer dan mannen. Rond de leeftijd van 36 is er een kantelpunt in dit verschil, wat deskundigen het 'kind-effect' noemen. De vrouw krijgt een kind en zet haar carrière daarmee op een lager pitje, waardoor de verdeling van het huishouden een traditionele vorm aanneemt. Slechts 15,1% van de Nederlandse moeders werkt fulltime. De zorg voor het gezin en het runnen van het huishouden is voor 23% de grootste reden om na het krijgen van kinderen niet meer uren te gaan werken. Het onbetaalde werk van het gezin en huishouden is wellicht de grootste reden voor de salariskloof tussen mannen en vrouwen.


Vrouwen hebben minder ambitie

Ze beginnen met evenveel ambitie, maar bij vrouwen zwakt deze sneller af. Dit heeft niets te maken met de wens om thuis voor de kinderen zorgen. Dit is omdat ze over het algemeen minder steun krijgen. Daarnaast bestaan er milde vooroordelen over vrouwen en er is een gebrek aan echte vrouwelijke rolmodellen binnen het bedrijf. Het is dus begrijpelijk dat de intrinsieke motivatie bij vrouwen hierdoor afneemt.


Vrouwen kiezen de verkeerde sector

Er werken meer vrouwen dan mannen in de gezondheidszorg, horeca en cultuursector. Dit zijn exact die sectoren waar de salarissen minder hoog zijn. Kiezen vrouwen dan het verkeerde beroep, of zijn de lonen in deze sectoren lager omdat het echte 'vrouwenberoepen' zijn? Volgens de wet van Sullerot (een theorie uit de jaren zestig) daalt de status van een vrouwenberoep automatisch, wat resulteert in lagere lonen. Toch is het niet zo zwart-wit. Beroepen als verpleegkundige en lerares worden vaak gekozen door vrouwen omdat ze praktischer zijn ingericht en beter te combineren zijn met een gezin en huishouden.


Dus?

We gaan ervan uit dat niemand het oké vindt dat vrouwen voor hetzelfde werk minder geld in het laatje krijgen dan mannen. Toch blijft de loonkloof bestaan. Als je de onderzoeken en feiten hebt gelezen, zal je concluderen dat ons beeld van gelijkwaardigheid niet strookt met hoe we ons leven inrichten. Het anderhalf verdienmodel van een gezin, waarbij de vrouw parttime werkt en de man fulltime, is veilig. Zo kunnen gezinnen alle ballen in de lucht houden en zullen ze niet eindigen met een hardnekkige burn-out. We vinden Nederland progressief, maar we richten ons leven met een huishouden en gezin traditioneel in. Willen we het verschil écht oppoetsen? Dan zal de man ook eens de rol van huisvader en poetsman op zich moeten nemen!


Bronnen: de Volkskrant, Warwick Research Papers, Nationaal Salarisonderzoek




Meer lifestyle artikelen - The Chunk List